Pulmonologia to podspecjalizacja chorób wewnętrznych, która koncentruje się na zapobieganiu, diagnozowaniu i leczeniu chorób układu oddechowego i płuc.
Pulmonolog to lekarz, który diagnozuje i leczy choroby układu oddechowego – płuc i innych narządów, które pomagają oddychać. W przypadku niektórych stosunkowo krótkotrwałych chorób, które wpływają na płuca, takich jak grypa lub zapalenie płuc, należy w pierwszej kolejności udać się do swojego lekarza. Ale jeśli kaszel, duszność lub inne objawy nie ustępują, może być konieczna wizyta u pulmonologa.
Pulmonolog zajmuje się leczeniem takich chorób jak:
Zwykły kaszel związany z alergią lub przeziębieniem nie powinien skłaniać pacjenta do szukania specjalisty pulmonologa. Lekarz podstawowej opieki zdrowotnej powinien być tym, który wtedy jako pierwszy pomoże. Być może skieruje na dalsze badania do alergologa, laryngologa lub pulmonologa właśnie. Zwykle wtedy, kiedy pacjent skarży się na kaszel utrzymujący się dłużej niż trzy tygodnie. Kiedy jeszcze warto odwiedzić pulmonologa? Objawy wskazujące na choroby płuc mogą być wytycznymi do wizyty u pulmonologa. Jeśli pacjent odczuwa poniższe problemy, warto zgłosić się do specjalisty:
Centrum medyczne Klinika Galena w miejscowości Bielsko Biała oferuje porady pulmonologiczne. Konieczna jest wcześniejsza rejestracja.
Chrapanie, częste wybudzenia, poranne zmęczenie czy senność w ciągu dnia mogą być czymś więcej niż tylko problemem ze snem. Mogą wskazywać na obturacyjny bezdech senny (OBS) zaburzenie, w którym podczas snu dochodzi do powtarzających się epizodów ograniczenia lub zatrzymania przepływu powietrza przez drogi oddechowe.
W Klinice Galena w Bielsku-Białej oferujemy diagnostykę bezdechu sennego oraz dobór odpowiedniej metody leczenia, dostosowanej do indywidualnych potrzeb pacjenta.
Podczas snu mięśnie gardła naturalnie się rozluźniają. U części osób dochodzi jednak do nadmiernego zwężenia lub zamknięcia górnych dróg oddechowych. Powietrze przestaje swobodnie przepływać, a organizm reaguje krótkimi wybudzeniami, które pozwalają ponownie zaczerpnąć powietrza.
Takie epizody mogą powtarzać się wielokrotnie w ciągu nocy. W efekcie sen, nawet jeśli trwa odpowiednią liczbę godzin, może nie zapewniać właściwej regeneracji.
Do objawów mogących towarzyszyć bezdechowi sennemu należą:
Nieleczony obturacyjny bezdech senny może wpływać nie tylko na jakość snu i codzienne funkcjonowanie. Może również zwiększać ryzyko m.in. nadciśnienia tętniczego, zaburzeń rytmu serca oraz innych problemów sercowo-naczyniowych i metabolicznych.
Podstawą odpowiedniego leczenia jest diagnostyka.
Jednym z badań wykorzystywanych w diagnostyce zaburzeń oddychania podczas snu jest badanie poligraficzne. Wykonuje się je przy użyciu niewielkiego, przenośnego urządzenia, które podczas snu rejestruje wybrane parametry, m.in. przepływ powietrza, ruchy oddechowe, natlenienie krwi oraz tętno.
Na podstawie uzyskanych wyników można ocenić występowanie i nasilenie zaburzeń oddychania podczas snu oraz zaplanować dalsze postępowanie.
Jedną z metod leczenia obturacyjnego bezdechu sennego jest terapia CPAP, wykorzystująca dodatnie ciśnienie w drogach oddechowych.
Nie jest to jednak jedyne rozwiązanie.
U odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów możliwe jest zastosowanie indywidualnie dopasowanego aparatu wewnątrzustnego, który podczas snu utrzymuje żuchwę w wysuniętej pozycji. Pomaga to zwiększyć przestrzeń w obrębie górnych dróg oddechowych i ograniczyć ich zapadanie się.
Aparat jest wykonywany indywidualnie i wymaga wcześniejszej diagnostyki oraz kwalifikacji pacjenta.
Taka forma terapii może być rozważana szczególnie:
Metoda leczenia powinna być zawsze dobierana indywidualnie na podstawie diagnostyki, stopnia nasilenia bezdechu oraz stanu zdrowia pacjenta.
Jeżeli mimo przespanej nocy rano nadal odczuwasz zmęczenie, ktoś zauważył u Ciebie przerwy w oddychaniu lub chrapanie stało się codziennym problemem, warto sprawdzić jego przyczynę.
Umów konsultację w Klinice Galena w Bielsku-Białej i sprawdź, czy problem może być związany z obturacyjnym bezdechem sennym.
Spirometria to badanie umożliwiające ocenę parametrów objętościowych i pojemnościowych płuc oraz określające szybkość przepływu powietrza w różnych fazach cyklu oddechowego. Badanie wykonuje się w celu diagnostycznym (potwierdzenie rozpoznania) lub prognostycznym (ocena stopnia zaawansowania zmian). Natomiast u osób z rozpoznaną chorobą może służyć do monitorowania przebiegu oraz oceny skuteczności prowadzonego leczenia.
Głównym wskazaniem do spirometrii jest podejrzenie przewlekłej choroby układu oddechowego, a także ocena czynności układu oddechowego. Innymi podstawowymi wskazaniami wykonania badania spirometrycznego są:
Obecnie nie zaleca się wykonywania spirometrii jako badania przesiewowego w poszukiwaniu osób chorych na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP). W tym przypadku konieczność badania spirometrycznego powinna być potwierdzona przez lekarza pulmonologa.
Gdy występuje podejrzenie POChP oraz astmy spirometrię należy wykonać z próbą rozkurczową, która polega na wykonaniu badania spirometrycznego wyjściowego, a następnie kolejnego badania po podaniu odpowiedniej dawki leku rozkurczającego oskrzela. Warto zaznaczyć, iż pacjent na badanie powinien udać się z własnym inhalatorem oraz lekiem rozkurczowym.
Przed wykonaniem spirometrii z próbą rozkurczową pacjenci, którzy przyjmują stałe leki rozszerzające oskrzela, powinni je odstawić na ok. 6-24 godzin przed badaniem – należy również skonsultować się ze swoim lekarzem prowadzącym. Osoby decydujące się na badanie powinny także uwzględnić sytuacje, w których podanie leków z grupy krótko działających ß2-mimetyków lub antycholinergików może być potencjalnie niebezpieczne.
Spirometria jest w pełni bezpieczną i nieinwazyjną procedurą diagnostyczną. Jednakże jak każde badanie może powodować niepożądane skutki uboczne – ok. 5/10 000 przypadków, które ustępują samoistnie i nie wymagają dalszego leczenia. Najczęstszymi objawami niepożądanymi są:
Warto zaznaczyć, iż badanie ma charakter wysiłkowy, dlatego też w niektórych przypadkach może być wyczerpujące dla pacjenta. Podczas natężonego wydechu zwiększa się ciśnienie w klatce piersiowej – działania te mogą wpływać na ciśnienie tętnicze, a także powrót żylny. Jeśli pacjent podczas wykonywania manewrów znacznie odczuwać ból badanie powinno być natychmiastowo przerwane.
Ryzyko skutków niepożądanych u danego pacjenta zawsze należy zestawić z potencjalnymi korzyściami z wykonania badania spirometrii.
Poniżej znajduje się lista przeciwwskazań do wykonania badania spirometrycznego wg najnowszych rekomendacji ATS/ERS 2019, które należy omówić ze swoim lekarzem prowadzącym.
Przeciwwskazania związane ze zwiększeniem obciążenia serca lub wpływem na ciśnienie tętnicze:
Przeciwwskazania związane ze zwiększeniem ciśnienia śródczaszkowego i śródgałkowego:
Przeciwwskazania związane ze zwiększeniem ciśnienia w zatokach przynosowych i uchu środkowym:
Przeciwwskazania związane ze zwiększeniem ciśnienia w klatce piersiowej lub jamie brzusznej:
Przeciwwskazania związane z ryzykiem transmisji zakażenia:
Na liście przeciwwskazań do wykonywania badań czynnościowych układu oddechowego związanych ze zwiększeniem ciśnienia w klatce piersiowej lub jamie brzusznej wymieniona jest jedynie zaawansowana ciąża. Oznacza to, iż prawidłowo przebiegająca ciąża nie stanowi przeciwwskazania do przeprowadzenia spirometrii. Warto zaznaczyć, iż kobiety, u których występuje niewydolność szyjki macicy zagrażająca porodem przedwczesnym lub stan przedrzucawkowy powinny skłaniać raczej do odstąpienia od badania.
